HET COLLEGE,

Gelet op de Nieuwe Gemeentewet, de artikelen 84 en 84bis;

Gelet op het Huishoudelijk Reglement van de Raad, de artikelen 58 tot 60;

Overwegende het volgende :

Op 20.03.2026 heeft de heer Alan Lenglet, gemeenteraadslid, per e‑mail een schriftelijke vraag overgemaakt aan de heer Étienne Schoonbroodt, Gemeentesecretaris.

Mevrouw de Burgemeester,

Geachte dames en heren van het College,

De Gemeenteraad heeft op 27 maart 2025 een motie aangenomen die verschillende engagementen omvat, onder meer betreffende de strijd tegen de verspreiding van haatdragende en discriminerende uitlatingen, de bescherming van de toegang tot cultuur en kennis, de ondersteuning van de herdenkingsplicht, de sensibilisering van de jeugd en de permanente vorming van de gemeentelijke medewerkers.

Ik zou graag vernemen:

• Zijn er concrete maatregelen genomen door het College om met kracht te bevestigen dat Oudergem de eerste schakel is in de verdediging en de bevordering van de democratie?
• Kunt u ons hiervan de details en de data van uitvoering meedelen?
• Zijn er sensibiliserings- of educatieve acties ondernomen in de gemeentelijke scholen of met de jeugd naar aanleiding van deze motie?
• Kunt u ons hiervan de details en de data van uitvoering meedelen?
• Zijn er vormings- of sensibiliseringsinitiatieven georganiseerd voor de gemeentelijke medewerkers rond de thema’s neutraliteit, strijd tegen discriminatie en tegen extremismen?
• Kunt u ons hiervan de details en de data van uitvoering meedelen?
• Zijn er specifieke initiatieven genomen in verband met de herdenkingsplicht en de bevordering van democratische waarden?
• Kunt u ons hiervan de details en de data van uitvoering meedelen?
• Meer in het algemeen: welke bepalingen van deze motie zijn reeds uitgevoerd, welke zijn lopende en welke zijn nog niet omgezet?

In afwachting van uw antwoord, verblijf ik, Mevrouw de Burgemeester, Geachte dames en heren van het College, met de meeste hoogachting.

Alan Lenglet

Fractievoorzitter Ecolo-Groen

Op 14 april 2026 antwoordt Mevrouw Sophie de Vos, Burgemeester, als volgt:

Mijnheer de Raadgever,

Op 20 maart 2026 richtte u een schriftelijke vraag aan het College van Burgemeester en Schepenen betreffende de opvolging van de door de Gemeenteraad aangenomen motie tijdens de zitting van 27 maart 2025, getiteld: “Oudergem, een gemeente die zich engageert in de strijd tegen radicalisering en gewelddadig extremisme”.

Het College bevestigt u dat de engagementsverklaringen uit deze motie worden uitgevoerd. U vindt hieronder een overzicht.

1. Maatregelen ter bevestiging van de rol van Oudergem in de verdediging van de democratie

Sinds de goedkeuring van de motie zijn verschillende initiatieven genomen om de verbondenheid van de gemeente met democratische principes en de strijd tegen haatspraak krachtig te bevestigen:

Zo organiseert de CEMPA reeds meerdere jaren iftaravonden in Transvaal. Deze avonden bieden inwoners de gelegenheid elkaar te ontmoeten en beter te leren kennen.

Maart 2026 – Gemeentelijke steun aan de campagne van Amnesty International rond het recht op cultuur, kennis en vrijheid. Sensibiliseringsaffiches, onder meer aan de ingang van de gemeentelijke bibliotheek, herinnerden aan het belang van vrije toegang tot kennis als democratische pijler.

Ook kan vermeld worden dat de “Safe Places” werden ingericht: plekken op het grondgebied waar iedereen terechtkan in geval van onveiligheidsgevoel of ongemak in de publieke ruimte. Onveiligheden zichtbaar maken betekent immers voorkomen dat de publieke ruimte door de ene groep tegenover een andere wordt toegeëigend.

Deze acties versterken de zichtbaarheid van het gemeentelijk engagement voor de democratie en tegen alle vormen van radicalisering.

2. Sensibiliserings- en educatieve acties in de scholen

In de gemeentelijke scholen en de buitenschoolse opvang werden verschillende initiatieven ontwikkeld, vooral rond inclusief begeleiden en het begrijpen van diversiteit:

• Deelname van de gemeentelijke scholencentra aan het HOPE-project (Pesten: we gaan ertegenin en praten er samen over)
• Opleidingen over de begeleiding van kinderen met een handicap, gegeven aan de onderwijsteams en opvangmedewerkers.

Deze acties dragen bij aan een inclusieve schoolomgeving die respect heeft voor verschillen en voor gelijke behandeling.

3. Vormingen en sensibilisering voor gemeentepersoneel

• Verschillende vormingssessies werden georganiseerd voor het gemeentepersoneel, rechtstreeks gelinkt aan de thema’s van de motie:
• Culturele diversiteit (o.a. voor de dienst wegen en voor het personeel van de crèches)
• Socio-economische diversiteit en schoolloopbanen
• Begeleiding van kinderen met een handicap
• Antidiscriminatiewetten – in samenwerking met UNIA
• Redelijke aanpassingen – in samenwerking met UNIA
• Neutrale aanwervingsprocedures – in samenwerking met UNIA

Bovendien stelt de diversiteitsverantwoordelijke tijdens de verplichte opleiding voor “nieuwe medewerkers” systematisch een module voor rond de neutraliteit van de openbare dienst en de strijd tegen discriminatie en extremisme.

Deze opleidingen versterken de vaardigheden van de medewerkers inzake neutraliteit en preventie van discriminatie.

4. Initiatieven rond herdenking en democratische waarden

De actie die in maart 2026 werd gevoerd met Amnesty International maakt eveneens deel uit van de plicht tot herinnering, door te wijzen op de huidige bedreigingen voor de vrijheid van meningsuiting en toegang tot kennis. Deze actie sluit aan bij de plaatsing van de gedenkplaat ter ere van de Oudergemnaars die tijdens de Tweede Wereldoorlog joodse kinderen hebben gered.

In de nabijheid van deze plaat ziet men, wanneer men omhoogkijkt, ook de vlag van Oekraïne wapperen, die de gemeente Oudergem sinds het begin van de Russische invasie – vier jaar geleden – onafgebroken steunt. Iets verder wappert de vlag van “Burgemeesters voor de Vrede”. Beide symbolen getuigen van de gehechtheid van de gemeente aan democratische waarden, waarvan vrijheid zonder twijfel de belangrijkste is.

5. Stand van uitvoering van de motie

• Acties die reeds werden uitgevoerd:
  • Opleidingen voor gemeentepersoneel (diversiteit, neutraliteit, antidiscriminatie, neutrale rekrutering, handicap)
  • Integratie van een module rond neutraliteit in de opleiding voor nieuwe medewerkers
  • Sensibiliseringsinitiatieven in de scholen rond de begeleiding van kinderen met een handicap
• Acties in uitvoering:
  • Voortdurende ontwikkeling en planning van nieuwe opleidingen, onder meer in samenwerking met UNIA en de diversiteitsverantwoordelijke
  • Uitwerking van nieuwe sensibiliseringsprojecten voor jongeren en het brede publiek in het kader van de herdenkingsplicht

Het College bevestigt dat de gemeente de engagementen uit de motie “Oudergem, een gemeente die zich engageert in de strijd tegen radicalisering” daadwerkelijk uitvoert.

De reeds gerealiseerde acties, de lopende initiatieven en de toekomstige projecten tonen de wil van Oudergem om een betrokken actor te blijven in de verdediging van de democratie, de preventie van radicalisering en de bevordering van inclusie, neutraliteit en respect.

Deze lijst van acties is per definitie niet exhaustief. Tal van andere acties die kaderen in de strijd tegen het radicalisme werden immers hetzij reeds vóór de aanneming van deze motie opgestart (en dat is maar goed ook!), hetzij ingebed in een ruimer kader dan dat van onze gemeente alleen. Zo is de Conferentie van Burgemeesters unaniem geëngageerd in de strijd tegen het antisemitisme en zal zij op zeer korte termijn de vertegenwoordigers van het collectief GOLEM ontmoeten om acties te coördineren over het volledige Brusselse grondgebied.

KEURT GOED

• het antwoord op de schriftelijke vraag;
• de publicatie van de vraag en het antwoord, na vertaling, op de gemeentelijke website.